Những tồn tại của các báo cáo tài chính Việt Nam
Từ năm 2001 đến cuối năm 2006 Bộ Tài Chính đã ban hành
gần 30 Chuẩn Mực Kế Toán Việt Nam (VAS) và các thông tư hướng dẫn các
chuẩn mực. Đó là một sự nỗ lực rất đáng ghi nhận của các nhà làm chế độ
kế toán, Bộ Tài Chính. Các VAS về cơ bản giống như các chuẩn mực kế toán
quốc tế (IAS) vì nó được dịch từ các IAS (việc nên làm) nhưng sau đó nó
được sửa đổi, bổ sung, cắt bớt và kết quả là nó làm mất đi tính nhất
quán của toàn bộ hệ thống. Đặc biệt có một số hướng dẫn chuẩn mực cũng
như các chế độ chế toán hiện hành còn có mâu thuẫn với một số VAS. Hơn
thế nữa các họat động tập huấn, đào tạo các VAS mới còn nhiều hạn chế
nên báo cáo tài chính của các công ty vẫn còn nhiều điều bất cập chưa
đáp ứng yêu cầu của các nhà đầu tư và các nhà quản lý. Trong phạm vi bài
viết, tác giả xin trình bày một số sai lệch và tồn tại lớn thường thấy
trên các báo cáo tài chính của các công ty Việt Nam và cách khắc phục
nó.
Thực trạng công tác lập Báo cáo tài chính hợp nhất tại các tập đòan kinh tế VN
Trong xu hướng phát triển rộng rãi của nền kinh tế thế giới, sự hội
nhập kinh tế quốc tế đang là trào lưu ở hầu hết các quốc gia. Kết quả
tất yếu của quá trình hội nhập là hình thành các cty đa quốc gia, các
công ty mẹ con có sự kiểm soát lẫn nhau.
Ở VN sự hình thành các tổng công ty mẹ con mang những nét đặc thù riêng
bởi nó được xuất hiện chủ yếu là từ việc chuyển đổi và sắp xếp lại các
doanh nghiệp nhà nước, tổng công ty nhà nước- một phương thức chủ yếu
từ những năm 90 của thế kỷ XX khi Thủ tướng Chính phủ ban hành quyết
định số 91/TTg sang Tổng công ty hoạt động theo mô hình công ty mẹ con.
Đặc điểm chung của công ty mẹ con này là: Công ty mẹ đều là doanh
nghiệp 100% vốn nhà nước hoặc có tỷ lệ vốn góp chi phối, các công ty
con có thể là doanh nghiệp nhà nước, công ty cổ phần có chi phối của
nhà nước, công ty TNHH một thành viên, công ty TNHH từ hai thành viên
trở lên có hơn 50% vốn nhà nước. Sự liên kết kinh tế, tài chính, công
nghệ của một nhóm các công ty mẹ- con này với nhau tạo thành một tập
đòan kinh tế.
Thuế thu nhập doanh nghiệp – ghi sổ kế toán và trình bày báo cáo tài chính
Chuẩn mực kế toán số 17 - Thuế thu
nhập doanh nghiệp được ban hành theo Quyết định số 12/2005/QĐ-BTC ngày
15/02/2006 của Bộ trưởng Bộ tài chính về cơ bản đã làm thay đổi bản
chất của thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Nếu như trước đây thuế TNDN
là khoản nợ mà Doanh nghiệp có trách nhiệm phải trả cho Nhà nước được
hạch toán khấu trừ vào phần Lợi nhuận chưa phân phối, thì hiện nay thuế
TNDN lại được quy định là một khoản chi phí thuế. Điều này cũng dẫn đến
cách phản ánh số liệu vào Sổ kế toán, trình bày Báo cáo tài chính cũng
khác trước và đặc biệt là trình bày khoản chi phí thuế này trên Báo cáo
tài chính hợp nhất. Nhằm giúp người làm kế toán và những đối tượng
quan tâm hiểu rõ hơn Tác giả sẽ tập trung vào giải quyết vấn đề này.
Báo cáo tài chính và sự thay đổi của giá cả
Khi
sức mua của đông tiền bị giảm sút đáng kể do giá cả tăng cao thì kế
toán viên không thể tiếp tục cho rằng giá trị của đồng tiền không thay
đổi. Và do đó, không thể cộng chung các khoản tiền đã được ghi nhận ở
những thời điểm khác nhau.
Một trong những giả thiết căn bản được áp dụng trong lĩnh vực kế toán
là giá trị của đơn vị tiền tệ kế toán không thay đổi qua các năm. Giả
thiết này còn được gọi là nguyên tắc “đồng tiền cố định”. Theo nguyên
tắc này, khi lập bảng cân đối kế toán, kế toán viên sẽ cộng số dư của
các Tài khoản “Tài sản” với nhau mặc dù những giá trị này đã được ghi
nhận ở những thời điểm khác nhau. Một đồng tiền chi mua tài sản cố định
ở năm 1998 được coi là có cùng giá trị với một đồng tiền trong năm
2008. Vấn đề đặt ra là giá trị của hai đồng tiền đó có ngang nhau hay
không? Theo nguyên tắc “đồng tiền cố định” thì có, nhưng thực tế thì
không cho là như vậy.
Các bài viết khác...
JPAGE_CURRENT_OF_TOTAL